Stomia – czego nie wolno jeść?

Pacjenci ze stomią muszą prowadzić bardzo zdrowy i higieniczny tryb życia. Bardzo przydaje się przestrzeganie 5 zasad zdrowego stylu życia:

  1. Przestrzegaj zdrowej diety dostosowanej do potrzeb
  2. Dbaj o umiarkowaną aktywność fizyczną (chodzenie, rower)
  3. Nawadniaj się prawidłowo (ok. 30 ml/kg m.c)
  4. Śpij co najmniej 7 godzin, a najlepiej 50% czasu czuwania
  5. Bądź optymistą, bo wówczas układ odpornościowy lepiej funkcjonuje

Przy stomii należy również zaprzestać palenia papierosów oraz unikać alkoholu. Najważniejsza jednak jest zdrowa i odpowiednia dieta. Nie musi być ona bardzo rygorystyczna, ale należy przestrzegać najważniejsze zasady racjonalnego żywienia i pokrywać energetyczne i odżywcze potrzeby organizmu.

Najważniejsze zasady w żywieniu:

  • Jeść regularnie co 3 godziny zaczynając najpóźniej 1 godz. po wstaniu z łóżka. Dzięki temu pacjent jest w stanie pokryć kaloryczne potrzeby organizmu oraz spożyć odpowiednią ilość składników odżywczych.
  • Jeść wolno i dokładnie przeżuwać pokarm. To sposób na unikanie połykania powietrza i zapobieganie niestrawnością.
  • Korzystać z urozmaiconych posiłków sporządzanych ze świeżych produktów. Dzięki temu pacjent ma pewność, że oprócz białka, węglowodanów i tłuszczów dostarcza również wszystkie witaminy i składniki mineralne niezbędne organizmowi.
  • Nie przejadać się. Uniknie się wówczas niestrawności, odbijania, mdłości i ogólnego złego samopoczucia.

Unikanie lub wykluczenie niektórych produktów i potraw może ustrzec pacjentów przed bardzo nieprzyjemnymi objawami przewodu pokarmowego.

Niezalecane produkty i potrawy Objawy ze strony przewodu pokarmowego
Kasza pęczak, pieczywo razowe, otręby, słone potrawy Nasilona perystaltyka przewodu pokarmowego, wzdęcia, zaparcia lub biegunki
Słodycze, czekolada, nadmiar białego ryżu, nadmiar gotowanej marchewki Zaparcia
Nadmiar owoców w postaci surowej, nadmiar warzyw surowych Biegunki
Kapusta biała, czerwona, włoska, brukselka, kalafior, fasola, soja, soczewica, ciecierzyca, groch, groszek, fasola szparagowa, bób, orzechy, cebula, czosnek,  rzodkiewki, szparagi, alkohol, piwo, napoje gazowane, ostre przyprawy, śliwki, czereśnie, produkty i potrawy tłuste, potrawy smażone, kiszona kapusta surowa i gotowana, czasami mleko, Gazy jelitowe, wzdęcia
Woda gazowana, napoje gazowane, żucie gumy, ssanie twardych cukierków Odbijanie, uczucie pełności
Nadmiar jaj, sery podpuszczkowe  pleśniowe, kalafiory, brokuły, kapusty, ostre przyprawy, cebula duszona i smażona, kiszona kapusta, śledź, sardynka z puszki, karp, mintaj, nadmiar kawy, alkohol, drinki alkoholowe Nieprzyjemny zapach gazów jelitowych
Produkty wysokoprzetworzone: konserwy, gotowe potrawy, koncentraty potraw, produty z konserwantami, sztucznymi barwnikami i innymi chemicznymi dodatkami do żywności Gazy jelitowe, niszczenie flory bakteryjnej jelit, zabarwianie stolca
skórka jabłka, surowa kapusta, seler, kukurydza, kokos i wiórki kokosowe, suszone owoce, grzyby, orzechy, migdały, białe włókna pomarańczy, ananas, nasiona słonecznika i dyni, popcorn, otręby.

 

Zablokowanie stomii

Po upływie kilku miesięcy po wyłonieniu stomii pacjent sam potrafi ustalić, które produkty i potrawy mu służą, a po których czuje się źle. Takie indywidualne podejście jest najcenniejsze, bo pozwala na jak najmniejsze ograniczenia żywieniowe, a tym samym lepszą formę psychiczną pacjenta.

Poniżej podaję listę potraw bardzo popularnych w polskiej kuchni, a które bezwzględnie powinny być wykluczone przez pacjentów ze stomią:

  • Bigos, kapusta gotowana, gołąbki, pierogi z kapustą i grzybami,
  • Fasolka po bretońsku, leczo
  • Zupa fasolowa, zupa grochowa, grzybowa, pieczarkowa, cebulowa, kalafiorowa, kapuśniak, barszcz ukraiński
  • Żeberka, golonka, boczek pod każdą postacią
  • Kotlety mielone, kotlety schabowe panierowane
  • Śledzie z cebulą, karp smażony, mintaj smażony
  • Pieczarki, boczniaki, grzyby smażone i duszone

Jeżeli jednak przydarzy się chwila słabości i stomik popełni grzech żywieniowy to wówczas najbardziej uniwersalnym panaceum jest kilku- lub kilkunastogodzinna głodówka. Należy jednak podczas jej trwania pić ciepłą wodę lub słabą niesłodzoną herbatę. Przy biegunkach najlepiej ratować się gotowanym białym ryżem i gotowaną marchewką, przy zaparciach surowym jabłkiem, startą surową marchewką lub sokami warzywnymi. Jeżeli dokuczają wzdęcia i gazy, to należy zażyć espumisan i wybrać się na 30 min. szybki spacer.

Tekst: mgr inż. Maria Jagiełło – dietetyk Łódź

Artykuł powstał na zlecenie Paul Hartmann Polska Sp. Z o. o. i ukazał się w magazynie „W stronę zdrowia” nr 4 (5)/2017.

www.facebook.com/dietetykmaria/
www.codzienna-kuchnia-dietetyczki.blogspot.com

Jeśli chcesz się poradzić doświadczonego dietetyka, nastawionego na wspólną realizację Twoich celów